TRMilitary

Tam Bağımsız Türkiye için Yerli Savunma Sanayii
Zaman: 29 May 2017, 16:16

Tüm zamanlar UTC+03:00


Loading


Yeni başlık gönder  Başlığa cevap ver  [ 5 mesaj ] 
Yazar Mesaj
 Mesaj Başlığı: Ataletli (Inertial) sistem.
MesajGönderilme zamanı: 11 May 2017, 14:56 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 12 Tem 2012, 09:16
Mesajlar: 643
Yaş:
Merhabalar,


İtalyan "Benelli" kuruluşu sayesinde, son kırk yıl içinde çok bahsedilen, yükseklerde tutulan bir ateşli silah çalıştırma düzeni mevcuttur.
Sir Isaac Newton'un bir numaralı formülü prensibince, "Cisimler, bir dış müdahale olmadıkça halihazır durum ve hareketlerini bozmazlar"
ilkesinden hareketle ulaşılan bu yöntemin zuhuru, aslında bilinen "Benelli" markasından çok öncelere dayanmaktadır.

Geçen asrın ilk on yılı içinde, otomatik dolum yapabilen ateşli silahların gelişmelerinin her yönde en yüksek derecede gerçekleştiği o
çağlarda, atış sırasında silahta aksi yönde oluşan ve kullanılmadan boşa harcanan "Geri Tepme" vakıasını, kilitli namlu arkası gerektiren
düzenlerde işe yarar hale getirmek için muhtelif yöntemler geliştirilmiştir.

Bunlardan en yaygın olanı, geri tepme unsurunu, namlu arkasını kilitli tutan kapak gurubu ile birlikte, silah üzerinde tesis edilen kızak
düzenlerinde gerçekleştirerek, husule gelen iş yapabilme gücünü zikredilen yapılanmanın birbirinden ayrılması ve boşaltma, doldurma
işlevleri için bir kısım momentle birlikte kullanılması uygulamasıdır. "Geri Tepmeli" tabir edilen bu yöntem, namlu/kapak ikilisinin bir fişek
boyuna nazaran az ve çok kalan hareket yollarına binaen, "Kısa" ve "uzun" olarak ikiye ayrılmıştır. Bu tasnifin pratikteki en önemli farkı,
"Kısa Geri Tepmeli" olanlarda boşaltmada en az kazanılan geri tepme momenti kadar işlemde katkı sahibi, hayli az olan kilitten kurtulma
zamanına bağlı olarak, namlu içinde kalan barut gazı basıncıdır. Yani, çekirdek çıkıp gittikten sonra bile sistem içinde, boş kovanı dışarı
itebilecek güçte bir basınç mevcudiyeti olmakta ve boşaltma, büyük oranda bu unsura bağlı biçimde gerçekleşmektedir. "Uzun Geri
Tepmeli" örneklerde aynı işlevi veren, sadece namlu/kapak grubu geri gidişinde, ağırlığa bağlı olarak kazanılan sürat, yani "Moment"in
çekici görevini üstlenen tırnaktır. Filvaki bütün otomatik boşaltmalı ateşli silahlarda aynı aksamın asli görevi, namludaki dolu fişeği dışarı
çıkarmak ve yatakta vaki düzensizlik ve kirlenmelerde, bakiye gaz basıncı yokluk veya yetersizliğinde kazanılan momentle işi nihayete
erdirmektir.

Çok sayıda mucit tarafından paylaşılan ve akla gelebilecek her türlü mekanik yapılanmaya, sınai mülkiyet tescilleriyle, belirli bir süre
yapım tekelleriyle bağlanan, namlu hareketine ilişkin sistemlerle, oynayacak yeri daralan mucitler, lahzında bu iş yapabilme gücünün
başka uygulamalarını araştarmaya başlamışlar ve ateşli silah üzerinde devinim veren namlu yerine, doğrudan tüm gövdesinin, yani varı
ve yoğuyla bütün silahın geri tepme sırasındaki çıkan enerjiyi namlu arkasını kilitli tutan kapak takımına nasıl aktarıp onu bağlı ahvalden
kurtarabileceklerini düşünmeğe başlamışlardır. Bunda yöntem, aniden geri tepen silah içinde, çok az sürtünme alanına istinaden, Newton
prensibleri uyarınca, "Hiç istifini bozmadan" yerini koruyan belli ağırlıkta bazı kütlelerin, silaha bağlı olarak onunla beraber geri tepen
aksama vurarak harekete geçirmesini sağlayabilmektir. Yerinde sabit durma temayülündeki bu elemana "Atıl Blok" tabir edilmiş, boş
kovanı dışarı atma işlevi, bu türlerde, kısa devinime binaen, namlu içinde kalan gaz basıncına tevdi edilmiştir. Bu yapılanmaların, "Geri
Tepmeli" tabir edilen diğer düzenlere göre en avantajlı tarafları, daha az yapım maliyeti ve daha çok atış hassasiyeti veren sabit
namlularıdır.

Geçen asrın başlarında, zikredilen sistemde, yani, geri tepen silah içinde yerini koruyan atıl bloklarla, sadece arkaya devinimdeki birim
içinde hareketsiz durarak kilit açan düzenlerde en çok prototip hatta seri üretim veren kuruluş, muhtelif mucitler refakatında Alman
"Mauser" firması olmaş, değişik tüfek ve hatta 1910 modeli tabancalarına esas olan el silahları dahi imal etmişlerdir.

Yalnızca yerini koruyarak, geri tepen aksama etkiyle kilit açan düzenlerin mahzurlu tarafı, çok kısa bir zaman içinde açılan namlu arkası
kapağı nedeniyle, boşaltmanın aşırı güçte yapılması, bu arada silahın da yorgunlara duçarıdır. Yine aynı zamanlarda, İsveçli bir mucit,
Carl Axel Theodor Sjögren, atıl bloğun sadece geri giden silah içinde hareketiyle değil, bu kütleye komprese olarak güç aktaran bir
yay benzeri enerji akümülatörü ile aynı ağırlığın ileri itilmesiyle kilitten kurtarma işini kotaran bir yivli piyade ve ardından av tüfeğine
vucut vermiş, diğer ataletli türlerin neredeyse iki misli zamanda, hayli ehven şartlarda kapak açtıran bu sistem, mekanik karmaşası
nedeniyle, belki de pek tanıtılamadığından populer olamadan kaybolup gitmiştir. Tabir caizse bu düzende amaçlanan eylem, sadece
gidiş değil, gidiş dönüş biletle seyahat üzerine bina edilmiştir. Mamafih, esas ve parça yerleştirimi olarak bugün benimsenen platformun
atası kabul edilebilir.

Filvaki, sabit namlu, az kirli mekanik aksam avantajlı "Ataletli Sistem", unutulmamış, geçen asrın ortalarında, Amerikan Winchester "Olin"
ve Belçika "FN" kuruluşlarınca, geri tepen tüfek içinde yerini koruyan atıl blokların etkilediği aksamla kilit açan "Model 51" ve "Double
Automatic" gibi örnekler verilmiştir. Bu yivsiz tüfeklerin hepsinde kullanılan, kilit açıcı unsur sabit ağrlığın, tepme nihayetinde işini görme
vakıasıdır. Mamafih, yine Winchester kuruluşu mucitlerinden "Lochead", asrın tam ortalarında, kurulan atıl blokun salınma hareketiyle
kilit açan, atıl bloğu boru şarjör üzerinde havi bir sistemin patentini almışsa da buluş, imalat yüzü görememiştir. Yapılanma, bugün
populer olanla, İsveçli Sjögren ile beraber aynı esaslarda çalışmaktadır.

Çoğu buluşun, silah kullanım merkezi addedilen Amerika'da patenti bir nevi milletlerarası zorunluk gibidir ve bu ülkede, tescil edilen
müracaatın imalat monopolu, genelde işlem başladığından sonraki yirmi yılı kapsamaktadır. Günümüzde kabul gören ataletli sistem
yapılanmasının işe yarar ve basit ilk tatbikcisi Lochead'in yapım monopolünün hemen bitiminde, Italyan Bruno Civolani, aynen onun
benzeri, atıl bloğun bir esnek elemana çarpıp ileri gidişiyle kilit açan düzenin, kapak içine yerleştirilmiş şeklinin patentini 1967 yılında
almıştır. Üretim için lisans vermek üzere epeyi dolaştığı zannedilen Civolani, sonunda İtalyan "Breda" firmasında aradığına kavuşmuş, ilk
ataletli sistem yivsiz tüfekler bu kuruluş marifetiyle üretilmiştir. Çok kısa sonra ortak olunan "Benelli"ye devredilen proje, tanıtımının
zirvesine bu müessese ile ulaşmıştır.

Avcılar nezdinde, az temizlik gereği ve her tür doluya otomatik uyumu ile populer olan ilk nesil Benelli'ler, kilit bloğunu kapak altında
düşey yönde hareketli olarak ihtiva eden, zamanın gaz tahliyeli türlerine göre daha az parçası ile de dikkat çeken örneklerdir. Atışın
verdiği geri tepme sırasında tüfek içinde namlu arkasını kapalı tutan eleman arkasında yer alan atıl blok, arkaya aniden hareket eden
silah içinde yerini muhafaza ederek izafi biçimde öne devinim vermekte, kendini kapaktan ayrı tutan yay benzeri esnek ve güçlü bir
enerji depolama birimine çarparak bu kere geri giderken kilit elemanını da yerinden kurtarıp boşaltma ve yeniden doldurma işlevlerine
cevaz vermektedir. Boşaltma namlu içinde kalan basınç tarafından yapılmaktadır ve bu muhtevaın mikdarı kritiktir. Zira, hafif dolularda
sevkedilen grubun çok kısa zamanda dışarı atılması ile o zaman zarfında henüz kurulup geri salınma hareketinine angaje içindeki atıl
bloğun süratini belirleyen sadece çarpıp geri sektiği yay benzeri elemanın esneklik katsayısıdır. Çok yüksek olması beklenen bu değerin
yanında, en iyi ahvalde dahi, hayli azalan bakiye gaz basıncının kapak geri getirme yayının direncini işi bitirme sınırına kadar yenmesi
beklenecektir. Filvaki, Civolanı'nin doğrusal hareketli kilit yapılanması, çok hafif dolular dışında görevini hakkıyla yerine getirmiştir.

Benelli firması, ataletli düzen ateşli silalara adapte olmadan önce, daha çok atölye işi motorsikletlerle meşhur olmuş bir kuruluştur. Silah
tecrübe ve silahsever kullanımlarına saygısı, diğer daha eski kuruluşlar seviyesinde değildir. Filvaki, Civolanı'den önce de başarısız bazı
yivsiz tecrübeleri olacak kadar platformun içindedr. Mamafih, ataletli sistem, kendilerine tabir caizse "Cuk oturmuş", hatta 1973 yılı
itibari ile aynı düzende çalışan, bu güne kadar başka benzeri yapılmamış bir tabancanın, Model 76'nın yaratıcısı da olmuşlardır. Bu
silahta, kapak ile atıl blok görevli sürgü arasında güç toplayıcı esnek eleman mevcut değildir. Çalışma, sadece atalete bağlı kütlelerin
değişen basınç karşısında davranışları esasına göre gerçekleşmektedir. Mamafih aynı sistem, farklı isimde parçalarla, ondan yirmi yıl kadar
önce Amerikan "Reising" firmasınca makinali tabanca seviyesindeki ateşli silahlarda da kullanılmıştır.

Yivsiz tüfeklerde, o zamanlar, kilidin bağlanma yeri, namludan geriye ona bağlı, kapağı altında barındıran çelik uzantıdır. Genel
taamülde aluminyum alaşımı gövdelerde, bu öğenin, manivela gücü ile zaman içinde bükülüp kilidi karşılıksız bırakabilme ihtimaline binaen,
Winchester kuruluşu, dönerek namlunun hemen arkasına, uzantı gerektirmeden kilitlenen Model 1200 Pompalı tüfeklerinin patentini
1960 yıllarında almıştır ve tabii olarak bu düzen, mevcut en iyi bağlanma yapılanması kabul edilmiştir.

Benelli kuruluşu, göz diktiği bu yapılanmayı imalat tekelinin bittiği 1986 yılında lahzında patente bağlayarak, Givolanı'nin sistemini döner
başlıklı kilit sistemine tahvil etmiş, platformu daha da güçlendirmiştir. Bu değişiklikte daha sonradan belirginleşen gerçek, rotasyonla
ulaşılan, doğrusal hareket sonrası kilitlenmenin, çok iyi üretim tolerans ve şartları haricinde, zaman zaman tam yerine otrmakta
zorlandığıdır. Bu oluşum, tetik çekişiyle ateşleme verememe ahvaline neden olmaktadır ve özellikle Amerikan kullanıcıları, arızaya "Benelli
Click" tabirini yakıştırmışlardır.

Ataletli sistem yivsizlerinde yarım asra yaklaşan kullanımın ortaya serdiği eksiklikler; Çalışmanın, tümüyle geri tepen silah kütlesine bağlı
ağırlıklar nedeniyle azalan hızda hareket enerjisi vermesi ve tam boşaltma eksiklikleri, özellikle boy kundağı içi geri getirme yayı hamili
türlerde fazla hissedilen geri tepme, enerj toplama ünitesi yay benzeri elemanın çok elastik ve sert olma zorunluğuna bağlı tedarik
güçlüğü, hafif dolularda hacmi azalan bakiye gaz basıncının boşaltma işlemi sonuna kadar yeterliliğine cevaz verecek düşük güçlü geri
getirme yayı ve bu yayın döner başlıklı kapağı tam yerine itmekte zorlanabilmesi şeklinde özetlemek mümkündür.

İtalyan silah üretim düzenlemelerinde, halen dahi muhtemelen zorunluk olmasa da sürdürülen, namluya ilk dolumun şarjörden sürgüyle
yapılamaması uygulaması mevcuttur. Browining A5 taklidi ilk Franchi'lerde dahi bu eylem, birinci dolumun elle namluya sürülmesi şeklinde
olup 1960 sonrası yaygınlaşan imalatta her marka aynı yaklaşımla üretilmiştir. Bir nevi şarjör güvenliği olan "Fişek Sevk Mandalları",
konuya uzak olan ve garipseyen yabancı ihraç ülkesi kullanıcılarının kaybedilmemesi için sonradan sistemlere dahil edilmiş, Benelli'yi
zirveye taşıyan döner başlıklı modelleri böyle mekanizmalarla pazara verilmiştir. İlgi çekici olan husus, 2000 yılı başlarında koruma süresi
sona eren ikinci nesil sürümün taklidlerinde aynı yapılanmaya düşünmeksizin yer verilmesidir. Bu, sözüm ona namludaki fişeği kısa sürede
şarjördekinden farklı biriyle değiştirme kolaylığı değildir. Zira, Beretta, Breda gibi köklü markalarda bu görev için sürgüyü ikinci elle arkada
tutma zorunluğundan kurtaran özel mandallar mevcuttur. Ne Benelli'nin ne de taklidi diğerlerinin düşünmeden uyarlandıkları bu temayül
adamakıllı bir ironidir.

Bugün İtalya'da "Beretta" kuruluşları ardından pazarda ikinci sırada yer alan "Ceasar Guverini" topluluğu, "Benelli" patentlerinden farklı,
Amerikan Winchester "Lochead" tescili hemen hemen aynısının ihtira beratını 2001 yılı dosya girişiyle 2003 itibarı ile gruba bağlı "Fabarm"
firması nezdinde almıştır. Döner başlıklı kilit ihtiva etmeyen, bilinan İtalyan loncası otomatiklere, şarjör borusu önünde bir "Atıl Blok"
ilavesiyle gerçekleştirilen bu tüfek, bazı bakımlardan daha güçlü bir yapılanmadır ve muhtemelen koruma süresi bitimi 2020 yılından
itibaren ülkemizde hayli tatbikci bulacaktır. Filvaki, halen ataletli sistem denince akla gelen, "Inertia Driven" ticari markasıyla belirginleşen
"Benelli" firmasıdır ve her ne hikmetse, ülkemizde, "Döner Başlıklı Kilit Sistemi", zikredilen düzenin ikinci ismi gibidir.

Ülkemizde, daha az temizlik gereği kadar, gazlı amcazadelerine kıyasla daha güçlü olduğuna vehmedilen ataletli sistemde üretim veren
hayli firma mevcuttur. Hemen hepsinde dış görünüş haricinde yapılanmaya getirilen bir yenilik vaki olmayıp, üretimden önce biraz fikir
türetimi, muhtemelen daha iyiye ulaşım çabalarında faydalı olacaktır.



Saygılar.

_________________
Mouth opens wide hides head behind.


Başa dön
   
 Mesaj Başlığı: Ataletli (Inertial) sistem.
MesajGönderilme zamanı: 13 May 2017, 09:35 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 04 Eki 2015, 23:12
Mesajlar: 209
Yaş:
Sayın strongarm,

oldukça ayrıntılı güzel paylaşımınız için teşekkürler.

Bu sistemde geri tepme kuvvet uygulamalarını bozacak şekilde sert bir yere dayanması (tüfeğin hiç ger,i tepmesi olmayacak şekilde yere dayanması gibi) yada tüfeğin omuzda gevşek tutulması (geri tepme ile tüfeğin daha fazla geri giderek mekanizmaya etki eden kuvvetlerin absorbe edilmesi yada yumuşatılması gibi) çalışmasını etkileyebilirmi?

Teşekkürler

saygılarımla


Başa dön
   
 Mesaj Başlığı: Ataletli (Inertial) sistem.
MesajGönderilme zamanı: 15 May 2017, 09:33 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 12 Tem 2012, 09:16
Mesajlar: 643
Yaş:
Sayın çoti,


"Ataletli/Inertial sistem" tanımının çağrıştırdığı en populer iki olguyu dile getirdiğiniz için teşekkürler.

Konuyu irdelemeden önce, tüm otomatik dolduruşlu sistemlerde, yapılanmaların sabit gövde üzerinde hareketli sürgü düzenlerine binaen
gerçekleştirildiğinin iyi anlaşılması gerekecektir. Ancak zikredilen tesbitli ortam, hiç bir zaman sıfır devinimsizlikte değildir. Ateşli silah, ya
ele veya omza, yahut bir mesnede takılı durumda ve geri tepme kuvvetini çok kısa bir süre ardından bu ortama çarptırarak üzerindeki
elemanlar ve vurduğu mahalle dağıtır ahvaldedir.

Özellikle "Remington" kuruluşu, ideal otomatik çalışma düzenlerini tahkik için yaptığı çalışmalarda, namluya kiltli bir kapak düzeni açma
devresinin, hiç bir hareket unsuruna bağlı olmasa dahi, tüm silah gövdesinin kazandığı geri tepme momentiyle, bir kavrama mahalline
çarpıp durması ardından hareketini sürdürerek sistemi kilitten kurtarabilecek kadar enerji alabildiğini müşahade etmiştir. Yani, kilitli bir
sürgü, özellikle tüfek seviyesinde yüksek kütleli omuz silahlarında, ateşlemeyi takiben, omza vurarak duran gövde üzerinde kendiliğinden
açılabilmekte, ancak grubun kazanılan momenti ve namluda kalan basınç, her zaman boşaltma ve doldurmayı sağlayacak kadar geriye
aralığı çıkartacak seviyeye ulaşamamaktadır. Çalışmada istisnai durum, silahın, iki ucundan, uzun kordonlarla asılma ahvalidir. Bu
durumda, gövde ağırlığı aldığı hızla arkaya devinimini sürdürmekte, kapak grubu, kendini taşıyan ortam durağan hale gelemediğinden
onunla birlikte hareketini sürdürerek açılmamaktadır. Bu şablonun, her tür otomatik çalıştırma prensibinde geçerli olacağı unutulmamalıdır.

Ataletli sistem, çoğu zaman ilk otomatik yivsizlerin yapılıp yarım asır kadar içinde kaldığı "Geri Tepmeli", özellikle "Uzun Geri Tepmeli"
düzenle karıştırılmaktadır. Bu yapılanmada, kilitli namlu ve sürgü, sürtünme dışında geri tepme hareketinde gövdeden bağımsızdır. Yani,
ateşlenen silah, geri tepme olgusunun çok az bir kısmını temas vasıtasıyla gövdeye intikal ettirmekte, büyük kısmı kilitli grup üzerinde
kalmaktadır ve bunun işe yarar olabilmesi için, gövdenin, en azından kavrama mahalline çarparak durması, istenen devinimin sağlanan bu
sabit ortamda devamı şarttır. Aksi halde, hareket elemanları gövdeye vurarak enerjiyi aktaracak, kilitten kurtarmayı çikartacak
devreler yeterli momenti alamadıklarından istenen sonuç alınamayacaktır. Bu sistemde ideal ortamda, gövde sabit, üzerindeki namlu ve
ona kilitli sürgü geri tepmeyle harekete açık olmalıdır.

Ataletli sistemde geri tepmeyle hareket alan unsur bizzat gövdedir. Sabit olan, eylemsizliğiyle yerini koruyan kapak taşıyıcı atıl bloktur.
İdeal anlamda, silahın omza dayalı olmaması, çalışmanın gerçekleşeceği en istenen ahvali oluşturmaktadır. Zira atıl bloğun geri tepme
ile izafi olarak ileri gidebileceği gövde hiç bir engele bağlı olmadan serbestce hareket edebilecektir. Ancak, yukarıda "Remington"
bahsinde izah edildiği gibi, süresiz geri tepme halinde, yani, tüfeğin çok gevşek tutulması veya iki ucundan askıya alınması durumunda,
atıl blok bir süre sonra eylemsizliğini kaybederek devinime dahil olacağı ve esnek enerji toplama elemanına çarpmayı yeterli seviyede
çıkartamayacağı cihetinden kendinden bekleven işlevi veremiyecektir. Pratikte bunun tezahürü, oldukça sıkı, en azından bir gazlı veya
geri tepmeli amca zadesi kadar kavranan ataletli üye mensubunun iyi çalışma vereceğidir. Yani, omza gevşek dayanan, kalçadan atışa
alınan tüfek, diğer türler kadar doyurucu mesai verecektir.

Diğer taraftan, Newton prensibleri uyarınca, enerji vardan yok, yoktan da var olamaz. Yani, nasıl yere düşen bir sert cisim yapışmadan
zıplıyor, kazandığı momenti aksi yöne intikal ettiriyorsa, arkası muhkemce bir yere yaslanmış ataletli sistem tüfeği de geri tepme
kuvvetini, eğer ön tarafa devinimini kısıtlayan bir mani yoksa, ileri aktararak, bu arada, namlu içindeki sevk metaının geçici tapa
özelliğini de aynı istikamette kullanarak destek alacak ve atıl bloğun, enerji toplama unsuru yay benzeri elemanına fazla yük olmadan,
kısa sürede kapağın kilitten kurtulması evresine uyarlanarak yine kendinden beklenen görevi yerine getirecektir. Aslında, tüfeğin arkaya
yaslanma hali en az üç dört milimetre toleransı kaldırır seviyede ise ki bu yapışmış olması hali dışında veya bu ara çok kullanılmakta olan
geri tepme pedlerini havi ise yapıştırılmış dahi olsa, geri tepmeyle istenen kompresyon sağlanabileceği cihetinden silahın çalışmasında
herhangi bir anormallik görülmeyecektir. Beklenebilecek en kötü durumda, tüfek hiç geri tepmeden momenti Newton kundağı gibi ileri
istikamette aktaracak, gövde doğrudan öne hareket edip, atıl blok eylemsizliğiyle dolaysız geri hareketle kilidi açacağından, namlu
arkası beklenenden biraz daha önce açılacaktır.

Ezcülme olarak, ataletli sistem tüfeklerinin, kalçadan atışta veya omza gevşek yaslanması hallerinde, gövde ağırlığını aşırı şekilde
artıracak takılar mevcut değilse, çalışmasında herhangi bir inkita olmayacağı rahatlıkla ifade edilebilir.


Saygılar.

_________________
Mouth opens wide hides head behind.


En son strongarm tarafından 16 May 2017, 17:21 tarihinde düzenlendi, toplamda 1 kere düzenlendi.

Başa dön
   
 Mesaj Başlığı: Ataletli (Inertial) sistem.
MesajGönderilme zamanı: 16 May 2017, 00:37 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 04 Eki 2015, 23:12
Mesajlar: 209
Yaş:
Sayın strongarm verdiğiniz bilgiler için teşekkürler.

Bu sistemde, uzun kilitten kurtulma süresi, tekrar kilitli duruma geçme esnasında da geçerlimidir yani kapak takımının yeni fişeği namluya sürüp tekrar kilitli duruma geçme süresi uzunmudur . Hızlı atışlarda daha kapak takımı kapanmadan tetik çekilmesi ve dolayısı ile bir nevi "Benelli click" arızası vermesi söz konusu olabilirmi? Son sorumda bu sistemde yapılmış askeri maksatlı taktik tüfekler varmıdır.

saygılarımla


Başa dön
   
 Mesaj Başlığı: Ataletli (Inertial) sistem.
MesajGönderilme zamanı: 16 May 2017, 09:23 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 12 Tem 2012, 09:16
Mesajlar: 643
Yaş:
Sayın çoti,


Geçen asrın başlarında, ataletli sistem tanımına girebilecek ilk omuz silahları askeri maksatlarla yapılmış yivli türlerdir. Özellikle "Mauser"
kuruluşu, o zamanlar için, kullanılan barutun aşırı kirliliği nedeniyle bilindiği halde fazla tercih edilemiyen "Gazlı" sistem örneklere karşı
tek alternatif olan "Geri Tepmeli" tüfeklerin hassas imalat gerektiren hareketli namlularına karşı, bu unsuru sabit kılan, geri tepen silah
içinde yerini muhafaza ederek kilit grubuna işlev veren eylemsizlik esaslı yenilikleri kullanıma aktarmak için hayli çaba vermiştir. Geri
tepen tüfek, bu eylemin sonuna ulaşma ahvalindeyken namlu arkasının açılmasını sağlayan, bir bakıma "Kısa Süreli/Tek kademeli" bu
yapılanmalarda, süratli çekirdeklerle oldukça uyum sağlanmış olsa da, zaman zaman, çevre ve silah içi kirliliklere bağlı olarak, nisbeten
gereğinden önce açılan namlu arkası nedeniyle kullanıcı ve silahta yıpranmalar görülebilmiştir. İsveçli Sjögren, yine askeri amaçlarla
geliştirdiği yivli tüfekte, kilidin yapılanmasını, geri tepme sırasında kurulan, daha sonra boşalarak kilit açan "İki Kademeli" ahvale tahvil
eylemişse de, bu kere, yine aşırı süratli çekirdeklerin hızına karşı geç açılarak namlu içi iş görür basıncı telef eden düzen, boşaltmayı
her zaman gerçekleştirememiştir. Hemen hemen aynı zaman dilimlerinde geliştirilen, bahse konu "Geri Tepme sonunda Tek kademeli" ve
"Geri tepmeyi takibeden zaman içinde İki Kademeli" bu iki sistemin kullanılan yüksek hızlı fişeklerde istenen neticeyi vermemesi üzerine
bir kaç başka mucidin denemelerinin de akamete uğraması ardından, Ataletli Sistem" addedilebilecek bu yapılanmaların askeri amaçlı
yivli tüfeklerde kullanımı girişimlerine zamanımıza kadar son verilmiştir. Mamafih, namlu içi sevk muhtevaı hızıyla sistemin bağlantısını iyi
analiz edebilen İsveçli Sjögren, tüfeğini, "İki kademeli" bünyede çalışan düşük ilk hızlı yivsizlere de uygulayarak başarı sağlamışsa da,
günümüzdeki ataletli sistemin tıpkısı olan bu örnekler, revaçtaki uzun geri tepmeli Browning örnekleri karşısında, imalat ve pazarlama
güçlükleriyle de tökezlenerek fazla talep bulamadan unutulmuştur.

Günümüzün "Ataletli Sistem" tüfekleri, tamamen yivsiz türlerde, aynen Sjögren yapılanması gibi, geri tepme sırasında eylemsizliğiyle
yerini koruyup bir çarpıp geri sekme unsuruna vurarak topladığı enerjiyi kilit devresine boşalarak aktaran "İki Kademeli" ve sizin kast
ettiğiniz tanımla "Uzun Süreli" prensiple çalışma vermektedir. Düşük ilk hızlı yivsiz fişeklerinin namlu içinde kalma süreleri, askeri amaçlı
danelerin süratinin neredeyse yarısı olabildiği cihetinden, düzen yivsizlerde, namlu içi kalan basınç ve kurularak açılan kilit devresinde
depolanan momentin boşaltma ve yeniden doldurmayı sağlayacak işlevi çıkartabilecek seviyededir. Sistemin kilitlenmesi, tek kademeli,
yani geri dönen kapağın, vurup zıplatma unsurunu etkilemeden, kilit devresini yerine oturtması şeklindedir. Filvaki, siahtan çıkış süratleri
küçük farklarla birbirine çok yakın olsa da, ağır ve hafif doluların namlu içinde kalma sürelerinin neredeyse iki katına kadar değişebilmesi
gerçeği, bu düzende çalışan yivsizlerin zayıf noktasını oluşturmaktadır. Çok hafif, müsabaka türü doluların namlu içi misafirliği, kilit açma
devresinin gerekli kompresyon aralığını çıkartmağa yetmemesi cihetinden boşaltma için namlu gerisi açılamamakta, bu başarılsa dahi,
yeterli bakiye gaz ve moment sağlanamadığından, hatta o temin edilse bile, geri getirme yayının gücüne işlev sonuna kadar yetemediği
sebebiyle, çalışmada inkita görülebilmektedir. Mamafih, ağır doluların kullanımında dahi, irca yayı karşıkoyma kuvveti bir tahdid unsuru
olup, sistem sürekli olarak bu unsuru zayıf seviyede kullanım durumundadır. Özellikle kilit yataklarında gereksiz sürtünmeyi havi döner
başlıklı kapaklarda, zikredilen zafiyet, tam örtülemeyen namlu arkasında, ateşleme vermeyen tetik çekimlerine neden olabilmektedir.

Yivsiz otomatik tüfeklerin büyük kısmında kullanılmakta olan tetik ve darbe elemanı bağlantıları, kapak tam yerine oturmadan müdahale
halinde horozun düşmesine izin verir özelliktedir. Mamafih, kapak ve onu taşıyan sürgü konumlandırmaları, hiç bir zaman bu vuruşun,
ateşleme iğnesine intikalini sağlar nitelikte değildir ve gerçek atış sırasında oluşan mekanik sürat içinde ortalama insan elinin, yeterli hızla
tetiğe çöküp kapak yerine oturmadan düşürmesi gayri mümkündür. Filvaki, zayıf geri getirme yayı kullanım zorunluğu olan ataletli sistem
tüfeklerde, söylenen süre nisbeten daha uzun olup, bu türlere uyarlanmış aşırı eli çabuk müsabaka taiesinin akıl almaz mesaiine binaen
kapanmadan tetik düşürmelerin de görülmeye başlanmasıyla, son seri üretimlerinde, darbe elemanı erişimini, ancak namlu arkasının tam
örtülmesini takiben mümkün kılan yapılanmalara yer verilmeye başlanmıştır.

Ezcümle ifade etmek gerekirse, iki kademeli kilit açma devinimi nedeniyle uzunlaşan kapak açılma süresi, zayıf geri getirme yayının
tembelliğine binaen yine uzayan aralıkta kapanmaktadır. Hatta sistemin adını "Kaola Action" olarak değiştirmek dahi düşünülebilir.


Saygılar

_________________
Mouth opens wide hides head behind.


Başa dön
   
Eskiden itibaren mesajları göster:  Sırala  
Yeni başlık gönder  Başlığa cevap ver  [ 5 mesaj ] 

Tüm zamanlar UTC+03:00


Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 1 misafir


Bu foruma yeni başlıklar gönderemezsiniz
Bu forumdaki başlıklara cevap veremezsiniz
Bu forumdaki mesajlarınızı düzenleyemezsiniz
Bu forumdaki mesajlarınızı silemezsiniz
Bu foruma dosya ekleri gönderemezsiniz

Geçiş yap:  
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Limited

Türkçe çeviri: phpBB Türkiye