TRMilitary

Tam Bağımsız Türkiye için Yerli Savunma Sanayii
Zaman: 24 Mar 2017, 22:51

Tüm zamanlar UTC+03:00


Loading


Yeni başlık gönder  Başlığa cevap ver  [ 5 mesaj ] 
Yazar Mesaj
MesajGönderilme zamanı: 16 Şub 2016, 11:56 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 04 Eki 2015, 23:12
Mesajlar: 200
Yaş:
Merhabalar,

Namlu çıkış hızı, menzil, enerji ve uçuş yolunun yatıklığını etkileyen bir çok önemli faktörlerden bir tanesidir. Spor arabaların performansı nasıl 0-100 km hızlanması ve beygir gücüyle doğru orantılıysa silahların namlu çıkış hızı ile etkili menzil arasında da benzer bir orantı vardır. Çap, mermi ağırlığı, çekirdek BC gibi faktörler sabit kalmak koşuluyla namlu çıkış hızı yüksek bir mermi yavaş olan mermiye göre daha uzun bir etkili menzile sahiptir. Bunun sebebi mermi aynı mesafelere daha yüksek bir hıza sahip olarak ulaşır. Yüksek hızından dolayı taşıdığı enerji daha yüksektir. Yüksek hız merminin uçuş yolu parabolünün daha yatık olması demektir. Buda yine aynı mesafede mermi düşüşünün namlu eksenine göre daha az olması, dolayısıyla isabet ihtimalinin daha yüksek olması demektir. Yine yüksek namlu çıkış hızı PBR (Point Blank Range) denilen, hedefe isabet için namluya herhangi bir yükseliş verilmesine gerek olmayan atış mesafesinin daha uzun olması demektir. PBR mesafesi, mermi düşüş miktarı önemsenmeyecek kadar düşük olan dolayısıyla hedefe isabet için namluya herhangi bir yükseliş vermeye gerek olmayan mesafedir. Namlu çıkış hızı düştükçe PBR mesafesi de düşmeye başlar.
Mermi ilk hızını etkileyen başlıca faktörler şunlardır.

•Namlu tipi, yapısı ve boyu
•Mermi çekirdeğinin ağırlığı ve şekli
• Barut cinsi, miktarı ve yanma hızı
• Kovan şekli ve boyutu
• Diğer çevresel faktörler


Namlu silahın performansını etkileyen ana parçalardan bir tanesidir. Mermiyi namludan dışarı sürmek için yanan barut gazlarının oluşturduğu yüksek basınç namlu içinde hapsolur ve çekirdeği namludan dışarıya sürer. Namlu ve arkasındaki kapak takımını namlu ile kapalı durumda tutan kilit sisteminin de yüksek hızlar elde edebilmek için oluşturulacak bu basınca dayanabilecek güçte olması gerekir. Yoksa aynı 1951 model Beretta ve klonlarında olduğu gibi belirli bir süre sonra kilitlemeyi sağlayan bloğun kırılma problemleri kronik hale gelebilir. Bunun aksi örneğide Mauser K98 mekanizmasıdır. O kadar sağlam ve dayanıklıdırlar ki en güçlü mermilerde bile kullanılmak üzere tercih edilirler. Namlunun yiv sete haiz olması da ilk hızı arttırır. Yiv ve setlere iyice oturan mermi arkadaki barut gazının kaçmasını engel olur ve ortaya çıkan enerjiyi verimli bir şekilde kullanarak namluyu daha süratli bir şekilde terk eder. Namlu boyunun uzun olması da mermi ilk hızını arttırır. Bu artış limitsiz değildir. Barut gazları genleşecek hacim bulduğu sürece mermiyi itmeye devam ederler. Fakat basınç düştükten sonra mermi yiv ve setlerinin oluşturduğu sürtünme mermiyi yavaşlatmaya başlar. Namlu boyu ile barut gazlarının verimsiz duruma düştüğü noktadan sonraki namlu boyu artışının ilk hıza pozitif değil negatif etkisi vardır. Oluşan barut gazlarının basıncı merminin kütlesi ve sürtünmeden dolayı oluşan mukavemetten düşük olursa mermiyi itme fonksiyonunu yerine getiremez.


Guns & Ammo dergisinin yaptığı bir deneye göre namlu ve ilk hız ilişkisi hakkında aşağıdaki tablodan bir fikir çıkartılabilir.
Bu araştırmada toplu bir tabancanın namlu boyu 22.9 cm uzunluktan 2,5 cm aralıklarla kesilmiş, her namlu uzunluğunda 5 atış yapılarak ortalama değeri alınarak namlu boyu ve hız arasındaki ilişki analiz edilmeye çalışılmıştır. Kullanılan mermi 44 Magnum, çekirdek ağırlığı 15,6 gramdır.

namlu boyu cm 22,9 20,3 17,8 15,2 12,7 10,2 7,62 5,08
hız mt/sn 403 400 388 378 362 352 336 307


Tabloda namlunun her 2,5 santimlik kısalması sonucu kaybedilen hız miktarı görülmektedir. Buna göre namlunun 22,9 cm ile 20,3 cm olması arasında fazla bir hız farkı görülmemektedir. Çekirdek barut gazlarının büyük oranda yanması sonucu 5 santimetrelik namluda 307 metre hıza ulaşmaktadır. Bu 23 cmlik namludan çıkış hızının %76 sına tekabül eder. Yani ilk 5 cm’de mermi namlu çıkış hızının %76 sını kazanmış demektir. Namlu eşit miktarlarda arttırılırken hız ise düşen bir oranda artmaktadır.
Mermi çekirdeğinin ağırlığı da ilk hızı etkiler. Çekirdek ağırlığı arttıkça ( yine barut hakkı, tipi vs diğer değişkenler sabit olmak şartıyla) mermi ilk hızı düşer, namlu içi basınç artar. Geri tepme sertleşir. Hafif çekirdekler namludan daha hızlı çıkar ancak katedilen mesafe uzadıkça ağır olanlara nispeten hava sürtünmesine karşı daha düşük mukavemeti dolayısıyla daha çabuk hız kaybederler. Mermi namludan çıktıktan sonra ağırlığı ve yapısı dolayısıyla balistik katsayısı merminin yavaşlama hızını belirlerler. Yuvarlak burunlu bir mermi çekirdeği sivri uçlu olan bir mermiye oranla daha çabuk yavaşlar. Sivri burunlu düz tabanlı bir mermi, sivri burunlu kayık ya da konik tabanlı bir mermiye oranla daha çabuk yavaşlar.

Kullanılan barut cinsi de merminin ilk hızını etkileyen ana komponentlerden bir tanesidir. Yüksek hızlı mermilerin ortaya çıkması da kara baruttan daha hızlı yanan nitroselüloz esaslı dumansız barutların bulunmasıyla ortaya çıkmıştır. Barutun miktarı, yanma hızı merminin namludan çıkış hızına direkt olarak etki eden en önemli faktördür. Mevcut bir çapta ilk hızı arttırmak için atılan ilk adımlardan birisi barut hakkının arttırılmasıdır. Uzun namlulu silahlarda namlu iç basıncını kontrol altında tutmak için yavaş yanan barut kullanılırken kısa namlulu silahlarda merminin namludan çıkmadan önce barut gazının tamamen yanmasını sağlamak için hızlı yanan barut tipleri kullanılır. Bu kombinasyonların değişik özellikte barutlarla nasıl güvenli bir şekilde kullanılacağı her bir mermi ve çekirdek ağırlığı için fabrikalar tarafından katalog halinde yayınlanmaktadır. Özellikle Amerika’da kenardan ateşlemeliler hariç tüm tabanca ve tüfek mermileri yeniden doldurulabilmektedir. Bu atıcıların kendi ihtiyaçları doğrultusunda kendi mühimmat özelliklerini ayarlamalarına imkan vermektedir. Ülkemizde sadece av tüfeği fişeklerinin doldurulmasına müsaade edilmektedir.

Barutlar açık havada yavaş şekilde yanarlar. Ancak kapalı alanlarda basınç altında bu durum değişir. Fişeklerin yeniden doldurulması tehlikeli ve bilgi isteyen, hassas tartım gerektiren bir uğraştır. Barut miktarında çok az bir artış basıncı çok daha büyük oranda arttırabilir. Bu artış namlu dayanımını geçer ise namlunun parçalanmasına da yol açabilir.
Basınç arttıkça yanma hızıda da artar. Basınçtaki artışın yanma oranına etkisi basınç katsayı indeksidir. Eğer basınç indeksinin değeri1 ise yanma oranı ve basınç doğru orantılı artar. Basıncın ikiye katlanması yanma oranının da ikiye katlanmasına sebep olur. Yanma oranının artan basınca göre artması aşağıdaki tabloda görülebilir.

basınç yanma hızı
mpa atmosfer(yaklaşık) mm/saniye
0,1 1 0,15
1 10 1,5
50 500 75
380 3800 570

Kara barut olarak bilinen ve dumansız barut bulunana kadar ateşli silahların yegane itici gücü olan barut nitroselülöz yada benzeri nitro türevlerinden yapılan dumansız baruttan tamamen farklıdır. Kara barut kükürt, güherçile ve odun kömürünün belirli oranlarda karıştırılarak öğütülmesinden oluşur. Genelde hızlıca yanar ve arkasında kurum tarzı atıklar bırakır. Kara barut çok yüksek basınç oluşturmaz. O yüzden kara barut için imal edilen fişeklerin kovan hacmi çok barut doldurmak için geniştir. Bu tarz fişeklerden günümüze gelen 38 Special güzel bir örnektir. Çok büyük bir kovan hacmi olmasına rağmen kovanın içinde bir tutam tabir edilebilecek miktarda barut vardır ve kovanın büyük kısmı boştur. Orijinal olarak kara barut dolusu olarak imal edildiğinden kara barut ile sıkıştırılmış bir şekilde ağzına kadar doldurulurken, çok az miktarda dumansız barutla da aynı performansı göstermektedir. Kara barut eğer namlu içi ya da ağzı bir şekilde tıkanmamışsa aşırı basınç oluşturmazlar. O yüzden kara barut için imal edilen silahların namluları yada atım yatakları bu barutun oluşturduğu basınca dayanacak şekilde imal edilmişlerdir. Hatta bazı eski toplu tabancalarda atım yatağının dış noktası şaşırtıcı derecede, nerdeyse bir kağıt kadar ince olduğu görülür. Her ne kadar muadil olacak şekilde az miktarda dumansız barutla kullanılabilirseler de dumansız barutun oluşturduğu erken basınç eğrisi pik noktası bu silahlarda dumansız barutun kullanılmasını emniyetsiz hale getirmektedir. O yüzden geçtiğimiz yüzyılda yapılan ve o günün metalürjik imkanlarına göre imal edilen kara barutlu silahlarda dumansız barut kullanılması kesinlikle tavsiye edilmemektedir. 7-8 yıl önce rahmetli olan Hasan onbaşı lakabıyla tanınan Hasan abi silahlara çok meraklıydı. Allah mekanını cennet etsin inşallah. Bize anlattığı ve gençliğinde başından geçen bir olay bilinçsizce kullanımın ne kadar tehlikeli olabileceği konusunda fikir vermektedir. Karadağlı tabancalar 1870 li yıllarda imal edilmiş kara barut ile çalışan toplu tabancalardır. 11mm çapındaki bu silahların oldukça büyük mermileri vardır. Mermisi artık bulunmayan bu tabancanın dedesinden kalan boş kovanlarını o zamanki aklıyla dumansız barut ile doldurmuş. O zamanlar oturduğu evin bahçesine gece hep köpekler geliyormuş. Yine böyle bir gece gelip havlayan hırlayan köpekleri korkutmak için tabancasını bu mermilerle doldurmuş ve havaya ateş etmiş. Tetiği çekmesiyle beraber ortalık flaşlı fotoğraf çeker gibi aydınlanmış ve gök yarılmış gibi müthiş bir ses. Tabancayı indirdiğinde bir bakmış ki karadağlının sadece süpürge sapına benzer kabzesi kalmış elinde. Sabah baktığında silahın parçalarını bile bulamamış. Eğer bu esnada silah havada değil de göz hizasında olup yanında birileri de olsaydı muhtemelen şarapnel etkisi gösterecek parçalanmış top parçaları bir çok canlar yakacaktı. O yüzden bu işler az bilgiyle çok risk alınıp yapılacak şeyler değildir. Tabancayı küçük el bombaları ile doldurmaya benzetilebilir. İşin ucu yaralanma hatta ölüme kadar gidebilir. Karabarut için dizayn edilmiş fişeklerde hızı arttırmanın yolu kovan hacmini arttırarak daha fazla kara barut konulmasını sağlamaktır bu yüzden kovan hacimleri büyüktür. En meşhur kara barut dolusu fişeklerden .45 colt un orijinal dolusu 230-255 grainlik (14,9-16,5gr) çekirdek ile, 28 ila 40 grain arası (1,8- 2,6gr) kara barut ile doldurulmuşken, kullanılan barut tipine, değişik çekirdek ağırlıklarına ve kullanılacak silahın imal yılına göre dumansız barutla 6 ila 12 grainlik (0,39-0,77gr) barut haklarıyla doldurulmaktadır.

Kovan şeklinin ve boyutunun da ilk hız üzerinde etkisi vardır. Daha uzun kovan daha fazla hacim dolayısıyla, fazla barut dolayısıyla daha yüksek hız demektir. Ucu daraltılmış şişe boyunlu tabir edilen bir kovan daha yüksek basınç dolayısıyla daha yüksek hız oluşturur. Düz bir kovan yapısına sahip .357 magnumun balistik değerlerini yarı otomatik tabancalarda simule etmek için 1994 yılında geliştirilen ve oldukça yeni bir mermi sayılan 357 Sig mermisi de şişe boyunlu dizayn ile çok güçlü bir revolver mermisinin balistik değerlerine yaklaşmıştır.

Hava şartlarıda ilk hızı etkileyen faktörlerdendir. Sıcak havalarda namlu çıkış hızı daha yüksektir. Yine rakım yükseldikçe namlu çıkış hızına negatif etkide bulunur. Aynı fişekler yazın ve kışın farklı sonuçlar verebilirler. Fişeklerin uzun süre beklemiş olması da hızlarında düşmeye yol açabilir. Barut nemlenebilir yada çekirdek üzerindeki yağlar yada silahtan veya şarjörden bulaşan yağlar zamanla fişeğin içine sızabilir. Antremanlarda o yüzden öncelikle eski fişeklerin tüketilmesi faydalıdır.
Bu etkenlerden her birinde ki değişikliğin hız üzerine doğrudan etkisi vardır. Buna göre aşağıdaki sonuçlara varabiliriz.

• Namlu tip ve boyu, kovan şekli, barut hakkı ve cinsi sabit olduğunda çekirdek ağırlığını azaltırsak ilk hızı arttırmış oluruz.
• Namlu boyu, kovan şekli, çekirdek ağırlığı sabit olduğunda barut hakkını arttırırsak yada yanma hızı yüksek barut kullanırsak mermi ilk hızını arttırmış oluruz.
• Namlu boyu, çekirdek ağırlığı sabit olduğunda kovan ağzı aynı kalmak şartıyla daha çok barut alacak şekilde uzatıp yada genişlettiğimizde ilk hızı arttırmış oluruz.
• Kovan , çekirdek ağırlığı, barut hakkı ve cinsi sabit olup namlu boyunu arttırdığımızda yine ilk hızı da arttırmış oluruz.

Yukarıda konulara kapsülün boyutu, mermi çekirdeğinin kovan içine oturma mesafesi, kovan boynu sıkması, çekirdeğin atım yatağındaki yiv setlere olan mesafesi gibi daha farklı bir çok tali konularda ilave edilebilir.

saygılarımla


Başa dön
   
MesajGönderilme zamanı: 16 Şub 2016, 17:39 
Çevrimdışı
Süvariler
Kullanıcı avatarı

Kayıt: 13 Haz 2014, 16:16
Mesajlar: 1313
Yaş:
Ellerinize sağlık hocam faydalı bilgileriniz için.


Başa dön
   
MesajGönderilme zamanı: 17 Şub 2016, 00:02 
Çevrimdışı
Üye

Kayıt: 11 Eyl 2015, 16:02
Mesajlar: 169
Yaş:
Sayın çoti dumansız barutun infilak hızı yanlış bilmiyorsam 2000mt/sn hızlara ulaşabilmekte seçilen bileşenlere bağlı olarak, acaba en gelişmiş metalurjik özelliklere sahip namlu sistemleri sizce kaç mt/sn infilak hızlarında güvenle çalışabilir?


Başa dön
   
MesajGönderilme zamanı: 17 Şub 2016, 09:24 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 12 Tem 2012, 09:16
Mesajlar: 627
Yaş:
Emek ve paylaşımlarınız için teşekkürler sayın çoti.

Genelde, dumansız barut yanma sürati, kara baruttan azdır ve küçük hacimde çok daha büyük basınç, ısı oluştururlar. Açıkta
ateşlenmesi halinde, aşırı sıcaklık çıkartacak cirimde değilse, infilak etmez, sadece yanarlar, tutuşma hızının göreceli düşüklüğü
nedeniyle ince aralıklara nüfuz ederek basıncın taşınmasını sağlar ve çürük mekanizmalarda parçalanmaya neden olabilirler.

Aslında, namlu içinde sevkedilen kütle, yeteri ağırlıkta değilse, dumansız barudun tahripkar özelliğini görmek pek mümkün değildir.
Hatta, bir kısım yarım akıllı Amerikalı, neredeyse namlu ağzına kadar, önünde kendi ağırlığından öte sevk metaı olmayan dolularla
yaptıkları deneylerde, sadece zikredilen ağırlığı itecek basıncı verecek kadar barudun namlu içinde yanarak, artan hacmin dışarı
atıldığını gözlemlemişlerdir. Sevkedilecek kütlenin normal ağırlık düzeylerinde olması kaydıyla, genelde, dumansız barut kullanımı
demirden mamul namlularla dahi mümkündür.

Karadağ topluları nostaljinizle ilgili olarak, bu silahların standart fişek kovanlarının mükerrer doluma, kara barutla dahi müsait olmadığıının
belirtilmesi gerekir. Çevreden vuruşlu türlerden geçişin bir etkisi olarak bu kartuşlar, tabla dahil, her tarafı aynı kalınlıkta plakalardan
değişik sıvama yöntemleriyle üretilmiştir. Dumansız barut gibi aralık doldurmayı seven bir yanıcının, en hoşlanacağı mesai, bu ince
cidarlara yerleşerek, en zayıf yere tazyikle kovanı arkasından dağıtıp çıkmak olacaktır. Bu nedenle, eskinin Karadağ kullanıcıları,
kovan için, arkası dövülerek çapı artırılmış tablalı, önden kesilmiş, çok sağlam 7.9mm Piyade tüfeği kartuşlarını kullanmışlardır. Mezkur
revolverlerin çoğu, özellikle Avusturya "Gasser" yapımı olanlar, dumansız baruda yeteri mukavemettedirler. Naklettiğiniz hikayede,
şansı yaver giden tanıdığınız, muhtemelen, zayıf orijinal kovanlardan kullanmış olmalıdır.

Bilgilendirici ve ilgi çekici paylaşımlarınızın devamı umuduyla.


Saygılar.

_________________
Mouth opens wide hides head behind.


Başa dön
   
MesajGönderilme zamanı: 17 Şub 2016, 11:12 
Çevrimdışı
Akıncılar

Kayıt: 04 Eki 2015, 23:12
Mesajlar: 200
Yaş:
Sayın Alpagut46, sayın azap5555 ve sayın strongarm yorumlarınız için teşekkür ederim.

Sayın azap5555 sevk barutlarının takati yanma hızı ile ölçülmektedir. İnfilak hızı genelde birincil ve ikincil patlayıcıların paralama gücünü ifade etmek için kullanılır. Birincil patlayıcılar sürtünme, darbe ve kıvılcıma karşı çok hassastırlar ve en ufak bir darbede infilak ederler. Bunlara civa fulminat bilinen örnek olarak verebilir. İkincil patlayıcılar ise darbe, kıvılcım, sürtünme vs gibi etkenlere karşı duyarsızdırlar ve infilak etmek için bir başlatıcı olan fünyeye ihtiyac duyarlar. Bunlara örnek olarak TNT ve RDX gösterilebilir. Bu tarz patlayıcılar infilak etmek için sıkıştırılmaya, yada kapalı bir kap içine konulmaya ihtiyaç duymazlar ve 7000mt/sn dolaylarında hızlarda infilak ederler .
Sevk barutlarınin gücü ise yanma hızı ile ifade edilir. Barutlar patlama yerine hızlıca yanarlar. Bu yanma hızı daha öne yazıldığı üzere basınç altında değişir. Ateşli silaharda bu basınç yiv setin zorlamasi ve sevk danesinin ağırlığı ile sağlanır ve yanma hızı 1500mt/sn lerin üzerine çıkabilir. Eğer yeterli sıkışma sağlanmaz ise barut sadece daneyi namludan dışarı atack kadar düşük bir basınç oluşturur. Buna mermiyi tükürmek denir. Sevk barutlarının içeriğinde tek tabanlılarda (single base)nitroselüloz, çift tabanlılarda(double base) ise nitroselüloz ve nitrogliserin beraber bulunurlar. Ancak bunlar değişik kimyasallar ile patlama değil yanma için gerekli enerjiyi sağlamak üzere modifiye edilmişlerdir. Açık ortamda karabarut daha hızlı yanarken kapalı ortamda basınç altında tam tersi bir durum söz konusudur. Dumansız barutun basınç eğrisinin pik noktası çok erken safhalarda oluşur. Mermilerin oluşturacağı basınç her bir fişek tipi için SAAMI ve CIP tarafından yayınlanmaktadır ve namlu imalatçıları genelde 4140 ordonat çeliğinden kullanılacak fişeğin oluşturacağı basınca uygun nitelikte namlu yaparlar.Barut imalatçileri bir skala ile barutlarının yanma hızların en hızlıdan en yavaşa doğru listelerler. Exseriyetle yanma hızları basınç altında değiştiği için bu skalalar yavaştan hızlıya yada tam tersi olarak sıralama şeklindedir. Accurate, dupont, Alliant gibi büyük barut üreticilerinin web sitelerinden bu listeleri inceleyebilirsiniz.

Sayın Strongarm dediğiniz gibi bu fişeklerin ilk örnekleri balon kafa denilen bahsettiğiniz yöntemle imal edilen fişeklerdir. Üretim kolaylığı bakımından bakırdan yapılmış olanları bile vardırki bunlar durumu daha vahim hale de getirebilirler. Yüksek basınç tablanın arasındaki boşluklardan ince kovanı rahatlıkla yırtarak dışarı çıkar. 7,62x54 fişeklerin kovanlarının kısaltılarak orjinaline en yakın boyutlarda daha az uğraştırıcı, topa uygun tablaya haiz kovanların yapıldığı görülmektedir. Genelde çelikten imal kalın çeperli bu kovanlar extra bir mukavemet de gösterirler.7,9 kovanlarının dövülmesi ve 11m çapa uygun hale getirilmesi gerçekten zahmetli ve beceri isteyen bir uğraş. Silahsevgisinin hele hele yoklukta nelere kadir olacağının güzel bir örneği.

teşekkürler

Saygılarımla


Başa dön
   
Eskiden itibaren mesajları göster:  Sırala  
Yeni başlık gönder  Başlığa cevap ver  [ 5 mesaj ] 

Tüm zamanlar UTC+03:00


Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 3 misafir


Bu foruma yeni başlıklar gönderemezsiniz
Bu forumdaki başlıklara cevap veremezsiniz
Bu forumdaki mesajlarınızı düzenleyemezsiniz
Bu forumdaki mesajlarınızı silemezsiniz
Bu foruma dosya ekleri gönderemezsiniz

Geçiş yap:  
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Limited

Türkçe çeviri: phpBB Türkiye